zobacz powiększenie


DOI 10.12887/27-2014-2-106-07



Robert PIŁAT – Przemoc jako problem filozoficzny


Cena brutto: 7,00 PLN

W artykule przedstawiam tezę o bliskim związku między przemocą a lękiem w rozumieniu Sørena Kierkegaarda. Nawiązuję krytycznie do interpretacji przemocy przez Hannah Arendt, podając w wątpliwość jej tezę, że przemoc jest ściśle związana z rozpadem systemu władzy. Komentuję znane tezy z książek Arendt Eichmann w Jerozolimie i O przemocy, a także niedawny film Margarethe von Trotta Hannah Arendt. Powiązanie lęku i przemocy widzę w tym, że na podstawie lęku buduje się samookreślenie podmiotu odwołujące się do poczucia mocy. Moc ta, w przeciwieństwie do siły czy władzy, wyraża się w przełamywaniu oporu innych podmiotów jako takich. Przemoc dąży do unicestwienia innej podmiotowości. Związek między przemocą w tym rozumieniu a zbrodniami przeciwko życiu jest przygodny, lecz bardzo silny. Droga do zredukowania przemocy prowadzi przez rezygnację z budowania tożsamości opartej na mocy, co jednak, jak dotąd, nie znajduje wsparcia w naszej cywilizacji i w zbyt małym stopniu obecne jest w kulturze.

Słowa kluczowe: przemoc, moc, zło, podmiot, lęk, samookreślenie, tożsamość, ludzka godność, Hannah Arendt, Søren Kierkegaard

Kontakt:
Katedra Teorii Poznania, Sekcja Teorii Poznania i Filozofii Języka, Instytut Filozofii,
Wydział Filozofii Chrześcijańskiej, Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego,
ul. Wóycickiego 1/3, 01-938 Warszawa
E-mail: r.pilat@uksw.edu.pl
Tel.: 22 5696801
http://www.filozofia.uksw.edu.pl/node/124



Pliki do pobrania:

» Pilat.pdf


  1. ISSN 0860-8024
  2. "Ethos" jest czasopismem punktowanym przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego: 12 pkt.
  3. W roku 2015 kwartalnik „Ethos” został włączony do bazy danych EBSCO.
  4. Index Copernicus Value 2015: 69,59
  5. Abstrakty artykułów naukowych publikowanych w „Ethosie”, począwszy od tomu 22(2009) nr1-2(85-86) „Koniec misji uniwersytetu?”, indeksowane są w bibliograficznej bazie danych The Philosopher’s Index.
  6. Z dniem 13.01.2015 r. kwartalnik "Ethos" został wpisany na listę ERIH PLUS
  7. Prefix DOI 10.12887